imported>Editor nurane 05:29, 13 mart 2026-də

2026-03-13T05:29:28Z

Yeni səhifə

{{Dövlət qurumu
|adı = Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi
|abreviatura = RSXM
|orijinal adı =
|möhür =
|möhürün ölçüsü =
|möhürün izahı =
|bayraq =
|bayrağın ölçüsü =
|bayrağın izahı =
|emblem =
|emblemin ölçüsü =
|emblemin izahı =
|şəkil = RSXM LOGO.png
|şəklin ölçüsü = 168 × 130 piksel
|şəklin izahı =
|ölkə ={{AZE}}
|yurisdiksiya =
|yaradılıb = 1979
|əvvəlki1 =
|sonrakı =
|tabeçilik = [[Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası]]
|ştatın sayı =
|büdcəsi =
|baş qərargah = {{gerbifikasiya|Bakı}}
|ünvan = N.Rəfibəyli küçəsi 25, AZ1001
|tabeliyindəki orqan1 =
|sənəd1 =
|saytı = http://www.seismology.az
|qeydlər =
|xəritə =
|xəritənin ölçüsü =
|xəritənin izahı =
|vikianbar = https://commons.wikimedia.org/wiki/File:RSXM_LOGO.png
|rəhbərin adı1=[[Qurban Yetirmişli]]|rəhbərin vəzifəsi2=|rəhbərin vəzifəsi1=Baş direktor}}

'''Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi''' — [[Azərbaycan Respublikası]]nda zəlzələlərin tədqiqatı və öyrənilməsi ilə məşğul olan təşkilat. Mərkəzdə [[Seysmologiya|seysmoloji]], [[Geofizika|geofiziki]], [[Geokimyəvi xəritələr|geokimyəvi]] və [[Geodinamika|geodinamik]] kompleks tədqiqatlar aparılır.{{Bax|#Fəaliyyət istiqamətləri|1}}
[[Fayl:RSXM LOGO.png|250px|thumb|right|AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi]]

1998-ci ildən fəaliyyət göstərən mərkəzin respublika ərazisində 84 [[Seysmik zona|seysmik]], 6 [[Geofizika|geofiziki]], 5 [[Geokimyəvi xəritələr|geokimyəvi]], 24 GPS stansiyaları fəaliyyət göstərir.{{Bax|#Fəaliyyət istiqamətləri|1}}

== Tarixi ==
[[Azərbaycan]]da ilk dəfə seysmik hadisələrlə bağlı instrumental müşahidələrə [[XX əsr]]in əvvəllərində başlanılıb.<ref>{{cite book
|author=Tahir Məmmədli
|title=Azərbaycan ərazisinin zəif seysmikliyi və onun müasir geodinamika ilə əlaqəsi
|year=2010
|location=[[Bakı]]
|publisher=[[Elm (nəşriyyat)|Elm nəşriyyatı]]
|url=
|page=7-14
}}</ref>
1902-ci ildə [[Şamaxı]]da baş verən güclü [[zəlzələ]]dən sonra [[Bakı]]da neft sənayesi ilə məşğul olan [[Nobel qardaşları]]nın təşəbbüsü ilə həmin il [[Azərbaycan]] ərazisində üç yerdə [[Azərbaycanın seysmik stansiyaları|seysmik stansiyalar]] quraşdırılmış və bununla da instrumental müşahidələrə başlanılmışdır.<ref>{{cite web
|url =https://respublika-news.az/news/kecmisden-geleceye-uzanan-ugurlu-yol
|archiveurl =https://web.archive.org/web/20230512073614/https://respublika-news.az/news/kecmisden-geleceye-uzanan-ugurlu-yol
|archivedate =2023-05-12
|title =Keçmişdən gələcəyə uzanan uğurlu yol
|author =[[Qurban Yetirmişli]]
|date =2022-04-10
|publisher =[[Respublika (qəzet, Azərbaycan)|Respublika qəzeti]]
|accessdate =2023-09-01
|language =az
}}</ref><ref>{{cite book
|author=Tahir Məmmədli
|title=Azərbaycan ərazisinin zəif seysmikliyi və onun müasir geodinamika ilə əlaqəsi
|year=2010
|location=[[Bakı]]
|publisher=[[Elm (nəşriyyat)|Elm nəşriyyatı]]
|url=
|page=15
}}</ref>

[[Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı|SSRİ]] dövründə uzun müddət [[Azərbaycan]]da müstəqil seysmoloji xidmətin fəaliyyətinə icazə verilməsə də, 1979-cu ildə [[Azərbaycan SSR Nazirlər Soveti]]nin qərarına və [[Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası|Milli Elmlər Akademiyası]]nın sərəncamına əsasən [[Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası|AMEA]] [[Geologiya İnstitutu]]nda "[[Geofizika]]" Elmi Mərkəzində Təcrübi-Metodiki Geofizika partiyası yaradılmışdır<ref name=":0">{{cite web
|url =https://science.gov.az/az/institutes/1001
|archiveurl =https://web.archive.org/web/20230428160831/https://science.gov.az/az/institutes/1001
|archivedate =2023-04-28
|title =Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi
|author =
|date =
|publisher =science.gov.az
|accessdate =2023-09-01
|language =az
}}</ref>. 1980-ci ildə isə bunun əsasında Təcrübi-Metodik Geofizika Ekspedisiyası təşkil edilmişdir. Ekspedisiyaya [[Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası|AMEA]]-nın müxbir üzvü, [[Geologiya-mineralogiya elmləri doktoru|geologiya-minerologiya elmlər doktoru]], professor [[Arif Həsənov (Seysmoloq Alim)|Arif Həsənov]] rəhbərlik edib.<ref>{{Cite web |title= Həsənov Arif Həsən oğlu |url= http://science.gov.az/az/forms/skanchavshiesya-chlenyikorrespondentyi/3393 |url-status= live |access-date= 2023-03-30 |archive-date= 2022-09-30 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220930141500/https://science.gov.az/az/forms/skanchavshiesya-chlenyikorrespondentyi/3393 }}</ref>

Azərbaycan müstəqilliyini yenidən bərpa etdikdən sonra isə [[Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti]]nin 01.09.1998-ci il tarixli 179 saylı və [[Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası]] Rəyasət Heyətinin 17.12.1998-ci il tarixli 22/2 saylı qərarları ilə TMGE-yə 1999-cu ildən [[Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası|AMEA]]-nın nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi statusu verilib.<ref name="E-Qanun.az">{{cite web
|url = https://e-qanun.az/framework/5085
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20230512073618/https://e-qanun.az/framework/5085
|archivedate = 2023-05-12
|title = Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzinin ƏSASNAMƏSİ
|author = E-Qanun.az
|date = 23 mart 1999
|work =
|publisher =
|accessdate =
|language =
|url-status = unfit
}}</ref>

2008-ci ildə [[Arif Həsənov (seysmoloq)|Arif Həsənov]] dünyasını dəyişdikdən sonra mərkəzə AMEA-nın müxbir üzvü, geologiya-mineralogiya elmləri doktoru, professor [[Qurban Yetirmişli]] rəhbərlik etməyə başlayıb<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Seismology.Az |title=Baş direktor |url=https://seismology.az/az/bas-direktor |access-date=2023-09-01 |website=Seismology.Az |language=az |archive-date=2023-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230901064446/https://seismology.az/az/bas-direktor |url-status=live }}</ref>.

== Fəaliyyət istiqamətləri ==
25 noyabr 2000-ci ildə baş vermiş güclü (Ml=6.2) [[Xəzər dənizi|Xəzər]] ([[Bakı]]) [[Zəlzələ|zəlzələ]]sindən sonra Ulu Öndər [[Heydər Əliyev]]in Azərbaycanda seysmik müşahidə şəbəkəsinin ən müasir cihazlarla təchiz edilməsi haqqında göstərişinə əsasən [[Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası|AMEA]] nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi üçün 14 dəst "Kinemetrics" şirkətinin (ABŞ) istehsalı olan, peyk rabitə sistemli, rəqəmsal telemetrik seysmik stansiya alınmışdır və 2003-cü ildən bu müşahidə şəbəkəsi fəaliyyətə başlamışdır. [[Azərbaycan|Azərbaycan Respublikası]]nın Prezidenti [[İlham Əliyev]]in göstərişi ilə seysmik müşahidə şəbəkəsinin 2009-cu ildə RSXM üçün daha 7 dəst "Kinemetrics" (ABŞ) şirkətinin seysmik stansiyası və "Apple" şirkətinin 2 kompüterindən ibarət yeni proqram təminatlı sistem alınmışdır. 2009–2010-cu illərdə seysmoloji müşahidələr şəbəkəsinin inkişafı və seysmologiya sahəsində elmi tədqiqatların təkmilləşdirilməsi məqsədilə daha 11 "Kinemetrics" stansiyası alınaraq quraşdırılıb. 2011-ci ildə RSXM tərəfindən daha 6 telemetrik seysmik stansiya quraşdırılaraq işə salınmışdır və bununla da seysmik stansiyaların sayı 31-ə çatmışdır. 2013-cü ildə isə RSXM tərəfindən daha 4 telemetrik seysmik stansiyalar quraşdırılaraq işə salınmış və bununla da seysmik stansiyaların sayı 35-ə çatmışdır. Seysmik stansiyaların qurulması üçün Azərbaycan ərazisinin ayrı-ayrı sahələrinin seysmikliyinin səviyyəsi nəzərə alınmaqla seçilərək yerləşdirilmişdir. Hazırda Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzinin respublika ərazisində 84 seysmik stansiyası fəaliyyət göstərir. RSXM-in Geofiziki tədqiqatlar idarəsi tərəfindən geofiziki sahələrdəki seysmoanomal effektlərin təzahürü strukturları və xüsusiyyətlərinin kompleks tədqiqi işləri aparılır. Geofiziki stansiyalar şəbəkəsi vasitəsilə geomaqnit sahəsi gərginliyinin, ağırlıq qüvvəsi və qravitasiya potensialının variasiyaları araşdırılır. RSXM-nin respublika ərazisində 6 maqnitometrik və 4 qravimetrik geofiziki stansiyası fəaliyyət göstərir.<ref>{{cite web
|url = https://seismology.az/az/sehife/seysmologiya
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20230901064448/https://seismology.az/az/sehife/seysmologiya
|archivedate = 2023-09-01
|title = Zəlzələlərin tədqiqatı bürosu
|author = AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi
|date =
|work =
|publisher =
|accessdate =
|language =
|url-status = live
}}</ref>

=== Azərbaycanın seysmik stansiyaları ===
AMEA nəzdində RSXM-nin [[Seysmologiya|seysmoloji]] tədqiqatları [[Təbii peyk|peyk]] rabitəsi ilə işləyən [[Azərbaycanın seysmik stansiyaları|seysmik stansiyalar]] şəbəkəsi vasitəsilə aparılır<ref>{{Cite web |last=Seismology.Az |title=Seysmologiya |url=https://seismology.az/az/sehife/seysmologiya |access-date=2023-09-01 |website=Seismology.Az |language=az |archive-date=2023-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230901064448/https://seismology.az/az/sehife/seysmologiya |url-status=live }}</ref>. Mərkəzdə [[Seysmologiya|seysmoloji]], geofiziki, geokimyəvi və geodinamik kompleks tədqiqatlar aparılır.<ref>{{cite web |author= |date= |title=AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi |url=https://www.seismology.az/az/about/ |url-status=unfit |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230512073613/https://www.seismology.az/az/about/#.ZF3Xb3ZByUk |archivedate=2023-05-12 |accessdate= |work= |publisher= |language= }}</ref> AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi-nin respublika ərazisində 84 [[Seysmik zona|seysmik]]<ref>{{Cite web |last=Seismology.Az |title=Seysmik stansiyalar |url=https://seismology.az/az/seysmik-stansiyalar |access-date=2023-09-01 |website=Seismology.Az |language=az |archive-date=2023-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230901064444/https://seismology.az/az/seysmik-stansiyalar |url-status=live }}</ref>, 6 [[Geofizika|geofiziki]], 5 [[Geokimyəvi xəritələr|geokimyəvi]]<ref>{{Cite web |last=Seismology.Az |title=Geokimyəvi stansiyalar |url=https://seismology.az/az/geokimyevi-stansiyalar |access-date=2023-09-01 |website=Seismology.Az |language=az |archive-date=2023-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230901111457/https://seismology.az/az/geokimyevi-stansiyalar |url-status=live }}</ref>, 24 GPS stansiyaları fəaliyyət göstərir<ref>{{Cite web |date=2023-02-05 |title=FDSN: AB: National Seismic Network of Azerbaijan |url=https://www.fdsn.org/networks/detail/AB/ |access-date=2023-09-01 |website=web.archive.org |archive-date=2023-02-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230205082430/https://www.fdsn.org/networks/detail/AB/ |url-status=unfit }}</ref>. GPS stansiyalardan biri [[Azərbaycan]]ın [[Saatlı rayonu|Saatlı rayonunda]] dərinliyi 8324 metr olan quyu üzərində yerləşdirilib. Mərkəzdə 84 telemetrik seysmik stansiyalardan ibarət müşahidə şəbəkəsi əsasında respublika ərazisinin seysmik rejimi, zəlzələ episentrlərinin paylanması qanunauyğunluğu, ocaq zonalarındakı seysmik proseslərin dinamikası tədqiq edilir, dərinlik qırılmalarının aktiv hissələri müəyyənləşdirilir və bu sahələrdə mümkün maksimal güclü zəlzələlərin intensivliyi qiymətləndirilir. Güclü zəlzələ ocaqlarının mexanizmi öyrənilir, böyük şəhərlərin seysmik riski qiymətləndirilir, iri tikinti obyektləri sahələrinin seysmikliyi tədqiq edilir.<ref>{{cite web
|url = https://seismology.az/az/seysmik-stansiyalar
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20230901064444/https://seismology.az/az/seysmik-stansiyalar
|archivedate = 2023-09-01
|title = SEYSMİK STANSİYALAR
|author = AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi
|date =
|work =
|publisher =
|accessdate =
|language =
|url-status = live
}}</ref>

=== Azərbaycanda palçıq vulkanlarının monitorinq şəbəkəsi ===
Dünyada ilk dəfə olaraq [[Azərbaycan]]da seysmik stansiyalar vasitəsilə palçıq vulkanlarının öyrənilməsinə başlanılıb.<ref>{{cite web
|url = https://agupubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1029/2006jb004489
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20240314113301/https://agupubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1029/2006jb004489
|archivedate = 14 March 2024
|title = Correlations between earthquakes and large mud volcano eruptions
|author = G. Yetirmishli, R. Mellors, D. Kilb, A. Aliyev, A. Gasanov,
|date = 11 April 2007
|work =
|publisher =
|accessdate =
|language =
|url-status = live
}}</ref> Mərkəzin beynəlxalq qrant layihəsi çərçivəsində aldığı 22 ədəd seysmik stansiyanın 12-si [[Abşeron yarımadası]] və ona yaxın ərazilərdə olan [[Palçıq vulkanları qrupu Dövlət Təbiət Qoruğu|palçıq vulkanları]]nın ətrafında quraşdırılmışdır.<ref>{{cite web
|url = https://seismology.az/az/seysmik-stansiyalar
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20230901064444/https://seismology.az/az/seysmik-stansiyalar
|archivedate = 2023-09-01
|title = SEYSMİK STANSİYALAR (qırmızı işarə: vulkan stansiyaları)
|author = AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi
|date =
|work =
|publisher =
|accessdate =
|language =
|url-status = live
}}</ref>
* Aşağı Güzdək
* Atyalı
* [[Çeyildağ|Ceyildağ]]
* Cəngi
* Əzimkənd
* Güzdək
* Korgöz
* Mehdiabad
* Puta
* Qobu
* Qubalıbalaoğlan
* Şonqar

AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzinin palçıq vulkanlarının seysmik monitorinq şəbəkəsi 2024-cü il martın 8-də Şamaxı rayonunun Məlikçobanlı kəndində [[Məlikçobanlı palçıq vulkanı]]nın növbəti — 5-ci püskürməsini qeydə alıb. Püskürmə yerli vaxtla saat 18:09-da başlayıb və 3 dəq. davam edib. Palçıq vulkanının zəif və səthi püskürməsi səbəbindən püskürmə iki — [[Zərnava]] və [[Qobustan (şəhər)|Qobustan]] rəqəmsal stansiyasında qeydə alınıb. Yer qatından çıxan palçıq 1 hektar əraziyə yayılıb. Bu vulkanın püskürməsi əvvəlki 1926, 1967, 1977, 2019-cu illərdə də müşahidə olunub. Bu vulkan həm seysmik və tektonik cəhətdən ən aktiv zonalardan birində yerləşir və buna görə də burada təkrar passiv püskürmələr müşahidə oluna bilər. Bir neçə gün öncə Şamaxıda zəif yeraltı təkanlar qeydə alınıb. Tektonik hərəkətlər prosesində Yer qabığında sıxılma və gərilmə gərginliklərin variasiyaları müşahidə olunur ki, bu da palçıq vulkanlarının aktivləşməsinə təsir göstərə bilər. Martın 8-də baş vermiş püskürmə zəif olaraq xarakterizə olunur və heç bir fəlakətli nəticələrə səbəb ola bilməz.

== Struktur bölmələri ==
AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzinin struktur bölmələri<ref name=":0" />:

* Makroseysmik tədqiqatlar şöbəsi
* Zəlzələ ocaqlarının dinamikası şöbəsi
* Zəlzələlərin tədqiqatı bürosu
* Mühəndis geologiyası və seysmik mikrorayonlaşdırma şöbəsi
* Episentral şöbə
* Maqnitometriya şöbəsi
* [[Geodinamika]] şöbəsi
* Seysmoloji materialların təhlili və təfsiri şöbəsi
* [[Qravimetriya]] şöbəsi
* Elmi əlaqələr şöbəsi
* Kompleks geokimyəvi tədqiqatlar şöbəsi
* İnstrumental şöbə
* Geoekologiya şöbəsi
* [[Seysmologiya]]
* Kompleks geofiziki tədqiqatlarda süni intellektin tətbiqi şöbəsi
* Elektron xidmətlər, informasiya və ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsi
* Beynəlxalq əlaqələr şöbəsi

== Beynəlxalq əlaqələr ==
RSXM Avropa-Aralıq dənizi Seysmoloji Mərkəzi<ref>{{Cite web |date=2023-08-06 |title=Members |url=https://www.emsc-csem.org/about_us/who_we_are/index.php |access-date=2023-09-01 |website=web.archive.org |archive-date=2023-08-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230806033419/https://www.emsc-csem.org/about_us/who_we_are/index.php |url-status=unfit }}</ref>, Birləşmiş Seysmoloji Araşdırmalar İnstitutu, Avropa Seysmoloji Müşahidə və Araşdırmaları Mərkəzi<ref>{{Cite web |title=ORFEUS Participants |url=https://orfeus-eu.org/organization/participation/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230802154616/https://orfeus-eu.org/organization/participation/ |archive-date=2023-08-02 |access-date=2023-09-01 |website=orfeus-eu.org }}</ref>, Avropa Seysmoloji Komissiyası<ref>{{Cite web |date=2023-03-28 |title=Titular members |url=http://www.esc-web.org/esc-council/79-european-seismological-commission/72-titular-members.html |access-date=2023-09-01 |website=web.archive.org |archive-date=2023-03-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328210815/http://www.esc-web.org/esc-council/79-european-seismological-commission/72-titular-members.html |url-status=unfit }}</ref>, Avropa Geofiziklər Birliyi, Amerika Geofiziklər Birliyi kimi 30-a yaxın xarici ölkənin seysmoloji mərkəzləri ilə əməkdaşlıq edir<ref name=":1">{{Cite web |last=Seismology.Az |title=Beynəlxalq əlaqələr |url=https://seismology.az/az/sehife/beynelxalq-elaqeler |access-date=2023-09-01 |website=Seismology.Az |language=az |archive-date=2023-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230901111457/https://seismology.az/az/sehife/beynelxalq-elaqeler |url-status=live }}</ref>. 2018-ci il martın 1-də Ankarada yaxın və qonşu ölkələrin seysmoloji mərkəzləri ilə birgə "Real Zamanda Seysmoloji Məlumatların Mübadiləsi" nə dair memorandum imzalanıb. 2021-ci il dekabrın 3-də Türkiyə Daxili İşlər Nazirliyinin Təbii Fəlakət və Fövqəladə Hallar Agentliyinin (AFAD) Zəlzələ Departamenti və AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi arasında ikitərəfli əməkdaşlığın genişləndirilməsi və birgə layihələrin həyata keçirilməsinə dair Razılaşma Protokolu imzalanıb<ref>{{Cite web |last=Seismology.Az |date=2023-07-17 |title=AFAD-ın Zəlzələ Departamenti və RSXM arasında Razılaşma Protokolu imzalanıb |url=https://seismology.az/az/xeberler/afad-in-zelzele-departamenti-ve-rsxm-arasinda-razilasma-protokolu-imzalanib/133 |access-date=2023-09-01 |website=Seismology.Az |language=az |archive-date=2023-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230901064306/https://seismology.az/az/xeberler/afad-in-zelzele-departamenti-ve-rsxm-arasinda-razilasma-protokolu-imzalanib/133 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-01-25 |title=AFAD Heyeti Azerbaycan’a Çalışma Ziyareti Gerçekleştirdi |url=https://www.afad.gov.tr/afad-heyeti-azerbaycana-calisma-ziyareti-gerceklestirdi |access-date=2023-09-01 |website=web.archive.org |archive-date=2022-01-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220125170543/https://www.afad.gov.tr/afad-heyeti-azerbaycana-calisma-ziyareti-gerceklestirdi |url-status=unfit }}</ref>.

2014-cü ildə AMEA nəzdində Seysmoloji Xidmət Mərkəzində, ABŞ-nın E. Lourens adına Livermor Milli Laboratoriyasınında, ABŞ-ın Missuri Elm və Texnologiya Universiteti və Miçiqan Dövlət Universiteti ilə birgə "Beynəlxalq seysmotomoqrafiya" laboratoriyası yaradılıb<ref name=":1" />.

== Direktorlar ==
[[Arif Həsənov (seysmoloq)|Arif Həsənov]] — 1998–2008-ci illərdə.

[[Qurban Yetirmişli]] — 2008-ci ildən günümüzədək.

== Şəkillər ==
<gallery>
Riçhard_Voalker.jpg|Richard Voalker
Riçhard_Voalker_-İan_Pierce.jpg| Richard Voalker-İan Pierce
Salyan_ray..jpg|Salyan rayonu
Salyan_ray_2.jpg|Salyan rayonu
Şirvan_ray..jpg|Şirvan rayonu
</gallery>

== Həmçinin bax ==
* [[Qurban Yetirmişli]]
* [[Tahir Məmmədli]]
* [[Azərbaycanın seysmik stansiyaları]]
* [[Azərbaycan ərazisində seysmoproqnoz müşahidələr (jurnal)]]
* [[Medvedyev-Şponhoyer-Karnik şkalası|Zəlzələlərin təsnifatı]]

== İstinadlar ==
{{İstinad siyahısı|2}}
{{Xarici keçidlər}}
[[Kateqoriya:AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi]]
[[Kateqoriya:Seysmologiya]]
[[Kateqoriya:Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası]]

AMEA nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi - Redaktə tarixçəsi

imported>Editor nurane 05:29, 13 mart 2026-də