Səfərov Rafiq Firuz oğlu üçün vikimətnə bax

[[Fayl:|thumb|180x180px|Səfərov Rafiq Firuz oğlu]]

t.ü.f.d., dosent

== Ümumi məlumat ==
{{Alim_esas
 | adi=Səfərov Rafiq Firuz oğlu
 | dogum_tarixi=05.12.1959
 | dogum_yeri=Azərbaycan Respublikası, Bakı şəhəri
 | tehsil=Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universiteti, Tarix fakültəsi
 | elmi_derece=t.ü.f.d.
 | elmi_rutbe=dosent
 | is_yeri=
 | vezife=Aparıcı elmi işçi
 | is_unvani=
}}

{{Alim_detal
 | elmi_fealiyyet=Türkiyə, Rusiya, Türkmənistan, Gürcüstan və Azərbaycanda keçirilən beynəlxalq və yerli elmi konfrans, simpozium, seminar, sessiya və dəyirmi masaların iştirakçısıdır.
Azərbaycanda aparılan etnoqrafik ekspedisiyalarının, həmçinin 2000-2001-ci illərdə Almaniyanın Maks Plank adına elmi tədqiqatlar Cəmiyyətinin Sosial antropologiya İnstitutunun təşkil etdiyi beynəlxalq etnoqrafik ekspedisiyalarının iştirakçısıdır.
2008-2010-cu illərdə “İçərişəhər” Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğu İdarəsinin etnoqrafiya sahəsində ekspert-məsləhətçidir.
Etnoqrafiya, tarix, demoqrafiya və etnoslararası münasibətlər üzrə TV və radioverilişlərin iştirakçısıdır.

 | phd_kod=5102.01 12.07.2005
 | phd_ixtisas=Etnoqrafiya və etnologiya
 | phd_movzu=XIX-XX əsrin əvvəllərində İrəvan quberniyası əhalisinin etnik tərkibinin dəyişilməsi (etnodemoqrafik və etnocoğrafi tədqiqat)

 | doktor_kod=
 | doktor_ixtisas=
 | doktor_movzu=

 | muxbir_il=
 | muxbir_sahe=

 | heqiqi_il=
 | heqiqi_sahe=

 | umumi_eser=63
 | xarici_eser=15
 | indeksli_meqale=9

 | patent=1

 | phd_sayi=
 | doktor_sayi=

 | uzvluk=

 | pedaqoji=* 1994-1995-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Mühəndis-İnşaat Universiteti, 2005-2006-cı və 2013-2014-cü illərdə Əmək və Sosial Münasibətlər Akademiyası və 2011-2012-ci illərdə Xəzər Universitesinin Arxeologiya və Tarix Departamentində Azərbaycan tarixi, 2006-2008-ci illərdə Azərbaycan Beynəlxalq Universitetinin Tarix fakültəsində Etnoqrafiya, Antropologiya, Arxeologiya, Türk xalqları tarixi və Slavyan ölkələri tarixi fənlərindən mühazirələr oxumuş və seminarlar keçirmişdir.
 | diger=* Türkiyə, Rusiya, Türkmənistan, Gürcüstan və Azərbaycanda keçirilən beynəlxalq və yerli elmi konfrans, simpozium, seminar, sessiya və dəyirmi masaların iştirakçısıdır.
* Azərbaycanda aparılan etnoqrafik ekspedisiyalarının, həmçinin 2000-2001-ci illərdə Almaniyanın Maks Plank adına elmi tədqiqatlar Cəmiyyətinin Sosial antropologiya İnstitutunun təşkil etdiyi beynəlxalq etnoqrafik ekspedisiyalarının iştirakçısıdır.
* 2008-2010-cu illərdə “İçərişəhər” Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğu İdarəsinin etnoqrafiya sahəsində ekspert-məsləhətçidir.
* Etnoqrafiya, tarix, demoqrafiya və etnoslararası münasibətlər üzrə TV və radioverilişlərin iştirakçısıdır.

 | mukafat=

 | nailiyyet=* Tarixşünaslıqda ilk dəfə Çuxursəədin etnologiya, etnik demoqrafiya, tarixi coğrafiya, etnik statistika, etnosiyasi tarixinin, həmçinin əhalinin sayı və etnik tərkibinin dinamikası və Azərbaycanın etnik proseslərində etnoslararası qarşılıqlı təsirinin problemlərini araşdırmış, nəticəsində ilk dəfə qədim zamanlardan Çuxursəədin Azərbaycana aid olmasını sübut etmişdir.Həmin problemlər üzrə ilk dəfə aşağıdakı məsələlərin kompleks tədqiqatının təcrübəsini həyata keçirmişdir:
* 1) Azərbaycanın tarixi coğrafiyasında və Azərbaycan etnogenezində Çuxursəədin yeri və əhəmiyyəti; əyalətlərin inzibati-ərazi tərkibi və onların Çuxursəəd vilayətinin / İrəvan quberniyasının tərkibində olması vaxtı; Azərbaycan etnogenezinin əsas mərhələləri və orta əsrlərdə Azərbaycanlıların etnik ərazisi; tarixi retrospektivdə Azərbaycanlıların etnonimiyası;
* 2) əhalinin qeydiyyata alınmasının tarixi və təşkili, sayımların keçirilməsinin prinsip və üsulları;əhalini qeydiyyata almada həqiqətə uyğunluq, tam uçota alınmamanın səbəbləri və xəta səviyyəsi, əhali arasındakı kateqoriyalar; etnik statistikanın xarakteristikası və Qafqaz xalqlarının etnoloji təsnifatı;
* 3) regionda müsəlmanlarla xristianlar arasındakı demoqrafik balansın dəyişdirilməsi üzrə Rusiyanın apardığı siyasəti; XVI-XVIII əsrlərdə, 1801-1922-ci illərdə Çuxursəəd əyalətləri olan İrəvan, Naxçıvan, xüsusən də Pəmbək-Şörəyelin əhalisinin sayı və etnik tərkibinin dinamikası; 1801-1831-ci illərdə İrəvan quberniyasında miqrasiyaların istiqaməti və miqrantların sayı; quberniyanın hər bir əyaləti üzrə əhalinin yerləşməsinin xarakteristikası;
* 4) 1826-1991-ci illərdə indiki Ermənistanın ərazisində əhalinin sayı və etnik tərkibinin dinamikası, həmçinin 1948-1953-cü və 1988-ci illər deportasiyası ərəfəsində azərbaycanlıların sayı; XIX əsrdə Ermənistanın yaşayış məntəqələri üzrə etnosların məskunlaşmasının xarakteristikası; 1918-1920-ci illərdə Ermənistanın müsəlman əhalisinin məhv edilməsi siyasəti; erməni istilaçı siyasəti Naxçıvan MSSR-nın yaradılmasında amili kimi;
* 5) erkən orta əsrlərdə Cənubi Qafqazın etnosiyasi tarixinə Avrasiya köçərilərinin təsiri; Krım və Qafqaz müsəlmanlarının Türkiyə və İrana və xristiyanların, həmçinin ermənilərin, onların yerlərinə miqrasiya axınlarının sayı; XIX-XX əsrlərdə Qafqazda etnoərazi dəyişdirmələri; 1918-1920-ci illərdə İrəvan quberniyası, Qars vilayəti və bütövlükdə Cənubi Qafqazın müsəlmanlarının arasında insan itkilərinin sayı; Ermənistan azərbaycanlılarının və kürdlərinin və bütövlükdə sovet müsəlmanlarının etnosiyasi vəziyyətinin sovet-türk münasibətlərinin xarakterindən asılılığı;
* 6) Azərbaycanın etnik proseslərində kiçik xalqların və milli azlıqların etnoslararası qarşılıqlı təsirinin etnoloji və etnodemoqrafik aspektləri; Azərbaycandakı İran- və Qafqazdilli etnik qruplarının say dinamikası;
* 7) Sünikin cənub-qərb sərhədi və ərazisi; Qarabağ vilayətinin etnik tarixi və demoqrafiyasının rekonstruksiyası; Zəngəzurun tarixi coğrafiyası və demoqrafiyası; şimali Azərbaycan xristiyanlarının etnodil xarakteristikası.
* 8) 2005-ci ildə Lev Nusenbaum – Məhəmməd Əsəd bəy – Qurban Səidin şəxsiyyət kimi sirrinin açılması və “Əli və Nino” romanının müəllifliyini birmənalı aydınlaşdıran yazıçının həyatının Bakı dövrü ilə bağlı arxiv sənədlərini tapıb araşdırmışdır.

 | eserler=* XIX-XX əsrlərdə İrəvan quberniyası əhalisinin etnik tərkibinin dəyişilməsi (etnodemoqrafik və etnocoğrafi tədqiqat). Bakı: Səda, 2009. 254 s.
* Azərbaycanlıların məskunlaşma arealı / Azərbaycanlılar: Tarixi-etnoqrafik oçerk. Bakı: Elm, 1998. S. 45-53.
* XIX-XX əsrlərdə Azərbaycan xalqının məskunlaşma arealı / Azərbaycanlılar: Tarixi-etnoqrafik oçerk. Bakı: Çaşıoğlu və ANS PRESS, 2005. S. 46-53 (ingilisçə).
* 1801-1916-cı illərdə İrəvan quberniyasında əhalinin etnik tərkibinin dinamikası // «Azərbaycan». Tarix İnstitutunun ictimai-siyasi və tarixi məcmuəsi. № 10. Bakı, 1989.
* Azərbaycan kürdlərinin sayının dinamikası (1873-1989-cu illər sayımların məlumatları üzrə). 1991-ci il 12 iyun. Bakı, 1992. S. 78-82.
* XIX-XX əsrin əvvəllərində Naxçıvanın etnik tarixindən // Naxçıvan Universitetinin Elmi əsərləri (Humanitar seriya). 1999. № 5. S. 36-38.
* Kırım ve Kafkasya’dan Osmanlı İmparatorluğuna Göçler / Osmanlı. 4. C. Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, 1999. S. 687-696.
* Dağ yəhudilərin Dağıstan və Şirvan icmalarının meydana gəlməsi tarixi haqqında / “Qafqazın dağ yəhudiləri” beynəlxalq elmi simpoziumunun materialları. 2001-ci il 24-25 oktyabr. S. 75-85.
* Qərbi Azərbaycan: Etnosiyasi dəyişikliklər və Ermənistanın yaranması (1801-1921-ci illər) / Türklər. C. 6. Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, 2002. S. 115-122 (ingilisçə).
* XIX əsrdə Azərbaycanın demoqrafik statistikasında əhalini tam uçota alınmamanın səbəbləri və xəta səviyyəsi haqqında / “Qafqazın Arxeologiya (IV) və Etnoqrafiyası (III)” beynəlxalq elmi konfransı. Məruzələrin qısa məzmunlarının məcmuəsi. Tbilisi: Nekeri, 2002. S. 280-282.
* Tarixi retrospektivdə Azərbaycanlıların endoetnonimləri / Şərqin aktual problemləri: tarix və müasirlik. Elmi-nəzəri konfransın materialları. Bakı: Nurlan, 2003. S. 66-68.
* Kür-Araz çayarası tarixi dönüşlərdə / Qarabağ dünən, bu gün və sabah. 7-ci elmi-əməli konfransının materialları toplusu. Bakı: Qanun, 2008. S. 200-213.
* Erkan orta əsrlərdə Cənubi Qafqazın etnosiyasi tarixinə Avrasiya köçərilərinin təsiri haqqında / Qafqaz tarixinin aktual problemləri. beynəlxalq konfransının materialları (2010-cu il 14-15 aprel). Mahaçqala: DDU-nin nəşriyyatı, 2010. S. 131-134.
* Orta əsrlərdə Azərbaycanın əhali sayımlarının əhəmiyyəti haqqında // Elmi araşdırmalar: elmi-nəzəri məqalələr xüsusi toplusunun buraxılışı. Bakı, 2011. S. 253-257.
* Lev Nusenbaumun uydurma sirrinin açılmasının tarixi və onun əhəmiyyəti / Dünya ədəbiyyatında Azərbaycan.Bbeynəlxalq elmi simpoziumunun materialları 2011-ci 27-29 may. Bakı: Xəzər Universitesinin nəşriyyatı, 2012. S. 402-416.
* Sünikin sərhədləri haqqında yeni məlumatlar / “Azərbaycan və Qafqaz tarixində Qafqaz Albaniyasının yeri və rolu“ beynəlxalq konfransının əsərləri (2011-ci il 1-3 dekabr). Bakı, 2012. S. 346-353.
* XIX-XX əsrlərdə Qafqazda etnoərazi dəyişdirmələri // Qafqaz və qlobalizasiya. 2012. C. 6. № 4. S. 130-141.

 | xidmeti_tel=
 | mobil_tel=(+994 55) 7678835
 | faks=
 | email=rafiksafarov@mail.ru
 | ev_tel=(+994 12) 4936231
}}

[[Kateqoriya:AMEA əməkdaşları]]